Ink pen on Paper (8" x 11")
జీవితం ఒంటరి ప్రయాణమే. ఒంటరిగా రావటం, ఒంటరిగానే వెళ్ళి పోవటం. రాకపోకల మధ్య నీ ఊపిరి నీదే, నీ అడుగులు నీవే, నీ నడక నీదే, నీ పయనం నీ గమ్యం రెండూ నీవే. నువ్వేసే అడుగులూ, నువు నడిచే దార్లూ ఒంటరివే. తెలియని గమ్యం వైపు నువ్వేసే నీ అడుగులే నీ దిశ నిర్దేశ మార్గాలు. నీ పయనంలో నువు నడిచే బాటలు, ఆ బాటల్లో నీకెదురయ్యే ప్రదేశాలూ, నువు కలిసే మనుషులూ నీలాగే వాళ్ళ జీవితాల్లో ఒంటరిగా వాళ్ళ గమ్యం వైపు సాగిపోతున్న జీవన బాటసారులే.
హైదరాబాద్ - అప్పుడూ ఇప్పుడూ ఎప్పుడూ మహా తెలుగు నగరం. పొట్టకూటికోసం వచ్చి చేరే చదువుకో(లే)ని నిరు పేదకైనా, చదువులు ముగిసిన నిరుద్యోగికైనా, డబ్బున్న మహారాజుకైనా నీడనివ్వగల ఒకే ఒక "మహా తెలుగు వృక్షం". విజయవాడ సిద్ధార్ధ ఇంజనీరింగ్ కాలేజ్ లో నాలుగేళ్ళ కంప్యూటర్ సైన్స్ ఇంజనీరింగ్ విద్య ముగించి, డిగ్రీ సర్టిఫికేట్ తోబాటు, అమ్మ శ్రమ ని ఐదువేల రూపాయల రూపంలో జేబులో పెట్టుకుని చదివిన చదువుకి తగ్గ ఉద్యోగం కోసం హైదరాబాద్ వైపు వేసిన తొలి అడుగు నా జీవిత దిశని నిర్దేశించింది. చిన్నమామయ్య ఫ్యామిలీ తో విద్యానగర్ లో ఉండడంతో ముందు అక్కడికెళ్ళి తర్వాత ఎలాగోలా ఒక చిన్న రూమ్ అద్దెకి దొరికితే అందులో ఉంటూ మెస్ భోజనం చేస్తూ జాబ్స్ వెతుక్కోవటం మొదలుపెట్టాలి, నా కాళ్ళపై నేను నిలబడగలగాలి - అప్పటి(కి) నా ఆశయం అంతే.
అందరి లాగే అక్కడికొచ్చి చేరిన నన్నూ హైదరాబాద్ అక్కున చేర్చుకుంది. అది వరకే పదవ తరగతి శలవుల్లో చిన్నమామయ్య దగ్గర రెండు నెలలు ఉండడంతో హైదరాబాద్ బాగా పరిచయం. ఆ సుపరిచయమే నన్ను హైదరాబాద్ నగరానికి లాక్కొచ్చింది. అప్పట్లో బి.టెక్ కంప్యూటర్ సైన్స్ కి పెద్దగా అవకాశాలు హైదరాబాద్ లో లేవు. బోంబే, ఢిల్లీ లో కొంచెం మెరుగ్గా, తర్వాత అప్పుడప్పుడే వింటున్న బెంగుళూర్, అంతే. నాకవేవీ పరిచయం లేని నగరాలు కావటంతో హైదరాబాద్ వైపు నా తొలి అడుగులు పడ్డాయి. తెచ్చుకున్న డబ్బుతో ఒక సంవత్సరం పాటు ఉద్యోగం రాకున్నా నెట్టుకు రావొచ్చు. దిగిన తెల్లారే నల్లకుంట, శంకర్ మఠ్ ఎదురుగా షాపులపైన ఫ్లోర్ లో ఉండే "స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ హైదరాబాద్" లో అకౌంట్ ఓపెన్ చేయించి డబ్బులు అందులో డిపాజిట్ చేయించాడు చిన్నమామయ్య. జాబ్ దొరికే దాకా నా నిరుద్యోగ భృతి అదే. కావాలంటే అమ్మకి జాబు రాస్తే ఎలాగోలా పంపిస్తుంది. కానీ ఇంకా అమ్మ శ్రమ మీద ఆధార పడటం ఇష్టం లేదు. ప్రతి పైసా ఆచి తూచి ఖర్చుపెడితేనే ఆ మహా నగరంలో మనుగడ. ఎక్కువగా ఎక్కడికైనా నడకే, లేదంటే ఎంత సేపు వెయిట్ చేసయినా, ఎన్ని మారాల్సి వచ్చినా సిటీ బస్సులే. ఆటో ఎక్కాలంటే మీటర్ లో తిరిగే రూపాయి సంఖ్యలు చూస్తేనే భయం. ఆటో ఒక లగ్జరీ.
హైదరాబాద్ కి వచ్చిన రెండో రోజు నుంచే ఉత్సాహంగా ఉద్యోగ ప్రయత్నాలు మొదలు పెట్టా. ఒంటరిగానే ముందుకి అడుగులేశా. డెక్కన్ క్రానికిల్ న్యూస్ పేపర్ లో అప్పట్లో రోజూ వస్తున్న ఒకటీ రెండు "కంప్యూటర్ సెంటర్ ప్రకటనలు" చూసి ఫైల్ లో డిగ్రీ సర్టిఫికేట్, బయోడేటా తో విద్యానగర్ లో సికిందరాబాద్ కి ఎక్కిన "సిటీ ట్రెయిన్" (ఇప్పుడిదే మెట్రో గా రూపాంతరం చెందింది) నా మొదటి ప్రయత్నం. తర్వాత కొద్ది రోజులకి నాలాగే వచ్చి తమ ఒంటరి పయనంలో కొందరు నా క్లాస్ మేట్స్ కలవటం, కలిసి రూమ్ అద్దెకి తీసుకుని ఉద్యోగ ప్రయత్నాల్లో పడిపోయా. జాబ్స్ కి అప్లికేషన్స్ వేస్తూ, పబ్లిక్ సెక్టార్ జాబ్స్ కి టెస్టులు రాస్తూ, చివరికి ఎయిర్ ఫోర్స్ అయినా, ఇంజనీరింగ్ క్వాలిఫికేషన్ అన్న ఏ జాబ్ కైనా అప్లై చెయటంతోనే నాలుగు నెలలు దొర్లిపోయాయి. రాత పరీక్ష, ఇంటర్వ్యూలో నెగ్గి నన్ను వరించిన నా మొదటి ఉద్యోగం ఆంధ్రప్రదేశ్ స్టేట్ గవర్న్మెంట్ ది, డిస్ట్రిక్ కంప్యూటర్ సెంటర్ లో డాటా ప్రోసెసింగ్ ఆఫీసర్ గా. అయిష్టంగానే అందులో చేరిపోయా. ఆ నాలుగు నెలల కాలంలో విద్యానగర్, రామ్ నగర్, శంకర్ మఠ్, ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ క్యాంపస్, క్రాస్ రోడ్స్, ట్యాంక్ బండ్, చిక్కడపల్లి లో పబ్లిక్ లైబ్రరీ ఇవే ఎక్కువగా నేను తిరిగిన ప్రదేశాలు.
ఉద్యోగ వేటలో రోజూ విద్యా నగర్ నుంచి పొద్దున్నే 10 గంటలకి కాలి నడకన బయల్దేరి చిక్కడపల్లి పబ్లిక్ లైబ్రరీ కెళ్ళి జాబ్స్ కాలమ్స్ చూసి వివరాలు రాసుకుని, రూమ్ కి వచ్చి అప్లై చెయటం నా దైనందిన కార్యక్రమం. ఆదివారం లైబ్రరీ శలవు, కొంచెం బోర్ గా అనిపించేది. అలా ఒక ఆదివారం అతి బోరు కొడుతున్న సమయం లో చిన్నమామయ్య వాళ్ళింటో కూర్చుని పేపర్ తిరగేస్తూ అందులో ఒక సినిమా ప్రకటన చూసి ఏమీ తోచక ఇంక్ పెన్ తో గీసిన గీతలే ఈ బొమ్మ. "ఏ గీత గీసినా నీ రూపమే అన్నట్టు" (నా)కనిపించే అప్పటి నటి "భానుప్రియ" బొమ్మిది. తమాషా ఏంటంటే కింద తెలుగులో "గిరి" అని ఇంగ్లిష్ లో Giridhar అని సంతకం పెట్టింది మాత్రం మా చిన్నమామయ్య. అప్పటికి కొన్ని వందల బొమ్మలేసినా, వేసిన బొమ్మ కింద నా సంతకం ఇదీ అని ఒక పద్ధతిలో నేనింకా సెటిల్ అవలేదు. ఒక్కొకసారి చిన్నమామయ్య సంతకాన్ని అనుకరించే వాడిని, ఒక్కొక సారి అప్పటి సినీ పబ్లిసిటీ ఆర్టిస్ట్ గంగాధర్ సంతకం కూడా అనుకరించేవాడిని. తెలుగులో, ఇంగ్లీష్ లో రకరకాలుగా బొమ్మల కింద సంతకాలు పెడుతూ ఉండటం చూసి బొమ్మయ్యాక, "ఏది గిరీ ఇలా ఇవ్వు, సంతకం ఎలా పెట్టాలో చూపిస్తా" అని తీసుకుని చిన్నమామయ్య పెట్టిన రెండు సంతకాలవి. చిన్నమామయ్య అప్పటికి బొమ్మలు వెయ్యటం తగ్గి రచనల్లో ఉన్నా, దానికి ముందు పెద్ద చిత్రకారుడు. చిన్నప్పటి నుంచీ నేనేసే బొమ్మలు చూసి నను ప్రోత్సహించిన ఏకైక వ్యక్తి మా ఫ్యామిలీలో. అయితే సరిగ్గా ఏ బొమ్మ చూసి ఈ బొమ్మ వేశా అన్నది స్పష్టంగా గుర్తులేదు కానీ, అప్పడు వివాదాస్పదంగా "బ్రహ్మర్షి విశ్వామిత్ర" సినిమా ప్రకటనలో చూసి వేసింది అని మాత్రం గుర్తుంది. ఆ సినిమా లో హీరోయిన్ "భానుప్రియ" కాదు. బహుశా ముందుగా ప్రకటనలో ఇచ్చి తర్వాత "మీనాక్షి శేషాద్రి" ని మార్చారో ఏమో తెలీదు. అలా ఉద్యోగ వేటలో ఉన్నా, అదపా దడపా బోర్ కొట్టినపుడల్లా బొమ్మల పయనం మాత్రం సాగేది. ఆ కాస్త నిరుద్యోగ పయనంలోని కొద్ది బొమ్మల్లో ఇది ఒకటి. హైదరాబాద్ లో అప్పుడు చిన్నమామయ్య విద్యానగర్ ఉంటున్న ఇంట్లో వేసిన ఒకే ఒక బొమ్మ కావటం దీని ప్రత్యేకత.
అలా ఉద్యోగ వేట బాటలో ఉన్నపుడు అడపా దడపా బొమ్మలు వేస్తున్నా, జాబ్ వచ్చాక ఆ డబ్బుల్తో చాలా ఆర్ట్ మెటీరియల్ కొని ముమ్మరంగా పెయింటింగ్స్ వెయ్యాలన్న కోరిక మాత్రం మదిలో బలంగా నాటుకునే ఉండేది. మా పెద్దమామయ్య "కావలి" లో ఉండే వాడు. ఆయనతో ఎవరైనా ఏదైనా అనుభవం లేకుండా ఎదురు వాదిస్తే ఒక బలమైన వాక్యంతో ఆ వాదనకి ముగింపు పలికే వాడు. ఆ వాక్యం ఎప్పుడూ ఈ రెండు మాటలతోనే మొదలయ్యేది. "ఒరే పిచ్చోడా, ...". బహుశా అప్పుడు నా మదిలో నా కోరిక పెద్దమామయ్య ముగింపు వాక్యం లాగే నన్ను చూసి వెక్కిరించే ఉంటుంది -"ఒరే పిచ్చోడా, జాబ్ వచ్చాక నీకింక బొమ్మలకి టైమ్ ఉండదురా..." అంటూ. సరిగ్గా అలా మొదటి జాబ్ వచ్చాక, వెనుదిరిగి చూడలేదు. రెండు దశాబ్దాలు బొమ్మల సడి, సందడి లేకుండానే జీవితం అమిత వేగంగా ముందుకి దూసుకు పోయింది.
అలా రెండు దశాబ్దాల తర్వాత మళ్ళీ సీరియస్ గా బొమ్మలు వేసే ప్రయత్నాలు చేశా. అందరిలాగానే జాబ్, ఫ్యామిలీ, పిల్లలు, పరుగులుతో బిజీ లైఫ్ లోనూ ఒక ఫుల్ టైమ్ ఆర్టిస్ట్ కూడా వెయ్యలేనన్ని బొమ్మలు ఒక ఐదేళ్ళల్లో(నే) వేశా. స్కెచ్ లతో మొదలుపెట్టి రెండు మూడు స్కెచ్ బుక్కులు నింపేసి, వాటర్ కలర్స్ మొదలు పెట్టి ప్రొఫెషనల్ స్టైల్ పోర్ట్రెయిట్స్ దాకా, నా చిరకాల వాంఛ అయిన ఆయిల్ పెయింటింగ్సూ చిన్నా పెద్దా క్యాన్వాసులపై ముమ్మరంగా వేశా. ఒక రకంగా వేసీ వేసీ ఒక దశలో ఎవరి కోసం వెయ్యాలింకా అని అనిపించి అలసి పోయి చివరికి ఆపా కూడ. నేనొదలాల(నుకు)న్నా నన్నొదలని(వి) నా బొమ్మలు, నన్నే అంటి పెట్టుకున్న(వి) నా బొమ్మలు. నా బొమ్మలు లేని నేను లేను. ఈ జీవితంలో నాకు ఎప్పుడూ, నేనెక్కడున్నా, రాష్ట్రాలు, దేశాలు, ఖండాలు దాటినా తోడైనవి, తోడున్నవి, కడదాకా నాతోనే ఉండేవీ నా బొమ్మలు మాత్రమే. బొమ్మలు వెయ్యటం నేర్చుకోవాలని, వెయ్యాలని చిన్నప్పట్నుంచీ ఎంతగా తపించానో వేసిన ప్రతి బొమ్మనీ అంతగా ప్రేమించా. నా జీవన పయనంలో "నా బొమ్మల ప్రేమ" ని ఇష్ట పడ్డ ప్రతి మనిషినీ, ప్రతి మనసునీ ఒక బాంధవ్యానుబంధంగా భావించా, ప్రేమించా. ఎప్పటికీ అలానే భావిస్తా, ప్రేమిస్తా, ప్రేమిస్తూనే ఉంటా...
"జీవితం ఒంటరి ప్రయాణమే...అయినా వేసే ప్రతి అడుగునీ గుర్తించి ప్రేమించు."
~ గిరిధర్ పొట్టేపాళెం
~~ ** ~~ ** ~~
("నెచ్చెలి" పత్రిక కోసం ప్రత్యేకంగా "బొమ్మల్కతలు" శీర్షికన నెల నెలా మాట్లాడుతున్న నా బొమ్మలు)
నా తొలినాళ్ళ బొమ్మల ప్రపంచంలో జీవం పోసుకుని వెలుగు చూడని నా బొమ్మలకి వెలుగు చూపే ప్రయత్నంలో మాట్లాడి ఆగిన నా కొన్ని "బొమ్మల జీవిత కథలు" చదివి, అవి నచ్చి, ఆపకుండా ఎందుకు కొనసాగించకూడదు అంటూ నన్నడిగి ప్రోత్సహించిన "నెచ్చెలి" పత్రికా సంపాదకులు "శ్రీమతి గీత" గారికి ధన్యవాదాలతో 🙏 ...
